апублікавана 28.08.2023 15:51


Органы дзяржаўнага будаўнічага нагляду з'яўляюцца складанай часткай сістэмы дзяржаўнага рэгулявання будаўнічай дзейнасці на тэрыторыі Рэспублікі Беларусь і ажыццяўляюць дзяржаўны будаўнічы нагляд за аб'ектамі будаўніцтва незалежна ад іх назначэння, форм уласнасці, крыніц фінансавання і спосабаў будаўніцтва, за выключэннем аб'ектаў, на якіх не патрабуецца накiраванне паведамлення аб выкананні будаўніча-мантажных работ, а таксама аб'ектаў, падкантрольных іншым органам дзяржаўнага нагляду ў адпаведнасці з заканадаўствам Рэспублікі Беларусь.

У структуру органаў дзяржаўнага будаўнічага нагляду ўваходзяць:

Дэпартамент кантролю і нагляду за будаўніцтвам Дзяржаўнага камітэта па стандартызацыі;

інспекцыі Дэпартамента па абласцях і г. Мінску;

спецыялізаваная інспекцыя Дэпартамента.

Галоўнай задачай органаў дзяржаўнага будаўнічага нагляду з'яўляецца нагляд за выкананнем удзельнікамі будаўнічай дзейнасці ўстаноўленага парадку будаўніцтва, патрабаванняў тэхнічных нарматыўных прававых актаў і праектнай дакументацыі ў мэтах забеспячэння бяспекі і эксплуатацыйнай надзейнасці аб'ектаў будаўніцтва.

Паўнамоцтвы органаў дзяржаўнага будаўнічага нагляду:

Органы дзяржаўнага будаўнічага нагляду ў адпаведнасці з заканадаўствам:

- прымаюць ва ўстаноўленым парадку паведамленнi аб выкананні будаўніча-мантажных работ, рэгіструюць аб'екты і вядуць іх улік;

- ажыццяўляюць нагляд за выкананнем патрабаванняў праектнай дакументацыі ў мэтах забеспячэння эксплуатацыйнай надзейнасці і бяспекі пры выкананні будаўніча-мантажных работ, а таксама за адпаведнасцю будаўнічых матэрыялаў, якiя выкарыстоўваюцца пры будаўніцтве, будаўнічых вырабаў і будаўнічых канструкцый праектным рашэнням у формах мерапрыемстваў тэхнічнага (тэхналагічнага, праверачнага) характару і мер прафілактычнага і папераджальнага характару;

- выдаюць у межах кампетэнцыі заключэння аб адпаведнасці аб'екта будаўніцтва, якi прымаецца ў эксплуатацыю, праектнай дакументацыі (у частцы патрабаванняў бяспекі і эксплуатацыйнай надзейнасці);

- удзельнічаюць у рабоце камісій па расследаванні абставін (прычын) будаўнічых аварый;

- разглядаюць звароты юрыдычных і фізічных асоб па пытаннях, аднесеных да іх кампетэнцыі;

- удзельнічаюць у распрацоўцы тэхнічных нарматыўных прававых актаў, метадычных дакументаў у галіне архітэктурнай, горадабудаўнічай і будаўнічай дзейнасці;

- арганізуюць павышэнне кваліфікацыі работнікаў органаў дзяржаўнага будаўнічага нагляду, іх атэстацыю;

- пры рашэнні пытанняў, якія ўваходзяць у іх кампетэнцыю, узаемадзейнічаюць пры неабходнасці з рэспубліканскімі органамі дзяржаўнага кіравання і іншымі арганізацыямі, падпарадкаванымі Ураду Рэспублікі Беларусь, мясцовымі выканаўчымі і распарадчымі органамі, іншымі арганізацыямі;

- ажыццяўляюць іншыя функцыі, прадугледжаныя заканадаўствам.

Органы дзяржаўнага будаўнічага нагляду ў адпаведнасці з заканадаўствам аб кантрольнай (нагляднай) дзейнасці выносяць патрабаванні (прадпісанні) аб прыпыненні (забароне) выканання будаўніча-мантажных работ на аб'ектах у выпадку выяўлення парушэнняў заканадаўства, якія ствараюць пагрозу нацыянальнай бяспецы, прычынення шкоды жыццю і здароўю фізічных асоб, навакольнаму асяроддзю, а менавіта:

- дэфектаў і (або) парушэнняў, якія ствараюць пагрозу дэфармацыі або абрушэння аб'ектаў, іх частак, інжынерных камунікацый, канструкцый;

- самавольнага будаўніцтва або будаўніцтва з адступленнем ад праектнай дакументацыі на аб'ектах, на якіх павінен ажыццяўляцца дзяржаўны будаўнічы нагляд;

- выканання будаўніча-мантажных работ без накіравання або з накiраваннем не ва ўстаноўленым парадку паведамлення аб выкананні будаўніча-мантажных работ.

Органы дзяржаўнага будаўнічага нагляду накіроўваюць у Міністэрства архітэктуры і будаўніцтва прапановы аб спыненні дзеяння кваліфікацыйных атэстатаў, атэстатаў адпаведнасці ў выпадку, калі іх уладальнікі неаднаразова (два і больш разы на працягу каляндарнага года) прыцягваліся да адміністрацыйнай адказнасці за парушэнне абавязковых для выканання патрабаванняў тэхнічных нарматыўных прававых актаў пры будаўніцтве, выкананні работ па абследаванні аб'ектаў, невыкананне або неналежнае выкананне абавязкаў пры ажыццяўленні аўтарскага нагляду і тэхнічнага нагляду.

Органы дзяржаўнага будаўнічага нагляду накіроўваюць заказчыкам, забудоўшчыкам, падрадчыкам, распрацоўшчыкам праектнай дакументацыі, арганізацыям, якія вырабляюць будаўнічую прадукцыю, прадстаўленні аб:

- прыцягненні да адказнасці службовых асоб, якія парушаюць заканадаўства ў галіне архітэктурнай, горадабудаўнічай і будаўнічай дзейнасці і не выконваюць патрабаванні (прадпісанні) органаў дзяржаўнага будаўнічага нагляду;

- адхіленні ад работы на аб'ектах службовых асоб падрадчыкаў, якія сістэматычна не забяспечваюць выкананне патрабаванняў праектнай дакументацыі, а таксама работнікаў, якія нездавальняюча ажыццяўляюць кантроль за якасцю работ, аўтарскі нагляд і тэхнічны нагляд;

- забароне выкарыстання будаўнічых матэрыялаў і будаўнічых вырабаў, якія не адпавядаюць абавязковым для выканання патрабаванням тэхнічных нарматыўных прававых актаў.

Правы органаў дзяржаўнага будаўнічага нагляду:

Органы дзяржаўнага будаўнічага нагляду маюць права ў адпаведнасці з заканадаўствам аб кантрольнай (нагляднай) дзейнасці:

- разглядаць адпаведнасць заканадаўству дакументаў і звестак, якія прыведзены па іх патрабаваннi, указаных у паведамленні аб выкананні будаўніча-мантажных работ;

- бесперашкоднага доступу на ўсе аб'екты, у адносiнах да якіх ажыццяўляецца нагляд, незалежна ад іх назначэння, формы ўласнасці, крыніц фінансавання і спосабаў ажыццяўлення будаўнічай дзейнасці пры прад'яўленні службовых пасведчанняў і прадпісанняў на правядзенне праверкі, рашэнняў аб правядзенні агляду аб'екта, а ў адносiнах да аб'ектаў, доступ на якія абмежаваны ў адпаведнасці з заканадаўствам, – таксама іншых дакументаў, прадугледжаных заканадаўствам для допуску на такія аб'екты;

- атрымліваць бязвыплатна і без абмежаванняў ад заказчыкаў, забудоўшчыкаў, падрадчыкаў, распрацоўшчыкаў праектнай дакументацыі дазвольную дакументацыю на будаўніцтва, праектную, тэхналагічную і выканаўчую дакументацыю, неабходныя для ажыццяўлення ўскладзеных на органы дзяржаўнага будаўнічага нагляду паўнамоцтваў;

- пры правядзенні мерапрыемстваў тэхнічнага (тэхналагічнага, праверачнага) характару выносіць заказчыкам, забудоўшчыкам, падрадчыкам, распрацоўшчыкам праектнай дакументацыі абавязковыя для выканання патрабаванні (прадпісанні) аб устараненнi дапушчаных пры будаўніцтве парушэнняў, аб правядзенні за іх кошт выбарачных раскрыццяў для агляду, агляду асобных вузлоў і элементаў аб'ектаў і канструкцый, правядзення дадатковых выпрабаванняў грунтоў, матэрыялаў, інжынерных сістэм, выканання здымак, замераў;

- у выпадку выяўлення парушэнняў заканадаўства, якія ствараюць пагрозу нацыянальнай бяспецы, прычынення шкоды жыццю і здароўю фізічных асоб, навакольнаму асяроддзю, уручаць (накіроўваць) прапановы аб прыпыненні (забароне) дзейнасці суб'ектаў (іх цэхаў, вытворчых участкаў), аб'екта будаўніцтва да ўстаранення парушэнняў, якія паслужылі падставай для ўручэння (накіравання) такіх прапаноў;

- накіроўваць у органы па сертыфікацыі прапановы аб прыпыненні (спыненні дзеяння) сертыфікатаў адпаведнасці Нацыянальнай сістэмы пацвярджэння адпаведнасці Рэспублікі Беларусь;

- ажыццяўляць адбор узораў будаўнічых матэрыялаў і будаўнічых вырабаў для правядзення лабараторных выпрабаванняў і экспертызы;

- прыцягваць на платнай аснове спецыялістаў навуковых і праектных арганізацый для ўдзелу ў ажыццяўленні кантролю за выкананнем удзельнікамі будаўніцтва абавязковых для выканання патрабаванняў тэхнічных нарматыўных прававых актаў, а таксама ў правядзенні будаўніча-тэхнічных экспертыз;

- накіроўваць матэрыялы аб правапарушэннях у будаўніцтве ў праваахоўныя органы;

- у выпадках, прадугледжаных заканадаўчымі актамі, саставiць пратаколы аб адміністрацыйных правапарушэннях і выносіць пастановы аб накладанні адміністрацыйнага спагнання;

- ажыццяўляць іншыя паўнамоцтвы, прадугледжаныя заканадаўствам аб кантрольнай (нагляднай) дзейнасці.

Фінансаванне інспекцый Дэпартамента кантролю і нагляду за будаўніцтвам Дзяржаўнага камітэта па стандартызацыі па абласцях і горадзе Мінску і спецыялізаванай інспекцыі Дэпартамента кантролю і нагляду за будаўніцтвам Дзяржаўнага камітэта па стандартызацыі ажыццяўляецца за кошт мэтавых адлічэнняў, якія выконваюцца заказчыкамі, забудоўшчыкамі – юрыдычнымі асобамі і індывідуальнымі прадпрымальнікамі ад кошту будаўніча-мантажных работ па аб'ектах будаўніцтва (узвядзення, рэканструкцыі, рэстаўрацыі, капітальнага рамонту) у парадку і размерах, устаноўленых Саветам Міністраў Рэспублікі Беларусь.

Дзеянні работнікаў органаў дзяржаўнага будаўнічага нагляду могуць быць абскарджаны ў парадку, устаноўленым заканадаўствам. Падача скаргі не цягне прыпынення выканання рашэнняў гэтых органаў.